معنای «حق»

 

«حق» همانا حقِّ همان چیزی است که واقع می شود. پس حق همان حقِّ واقعیتهاست. گوئی واقعیتها پرده ای بر جمال حق هستند و لذا انسان با واقعیت ها به جدال می افتد و نیرویش را مستهلک می کند و رنجور و معذّب می شود که این به دلیل در افتادن با حقّ وقایع است. پس انسان اهل حق و عارف کسی است که حقّ هر واقعه ای را درک و تصدیق می کند و لذا با جهان و جهانیان و نیز با کلّ زندگیش در صلح و اتحاد است. و این مستلزم معرفت درباره واقعیات است. و علم و معرفت حقیقی همین است که موجب رضایت انسان می شود. ولی عامّه انسانها از هرآنچه که موافق نفس خودشان باشد، خوششان می آید و آنرا حق می دانند و مابقی را ناحق می پندارند و به جدال برمی آیند. در واقع جبرها و آدمها و وقایع برحق و ناحق نداریم یا همه حق است و یا همه ناحق. تقسیم جهان به حق و ناحق همان باطل است. پس باطل همان ناحق دیدن امور است هرچند که این باطل هم دارای حق است و آن حقّ ابطال می باشد که لطیف ترین و عمیقترین جنبه از درک حقیقت است. آنکه همه امور را ناحق می داند، کافراست. آنکه برخی را حق و برخی را ناحق می داند، مشرک است. و آنکه همه را حق می داند، مخلص است یعنی واقع گرا و رئالیسات است و حق شناس. و این انسان موحد و خداشناس می باشد. پس باطل، واقعیّت بیرونی ندارد. باطل همان ناحق دیدن و ناحق پنداشتن است. پس باطل، امری صرفاً مربوط به قلمرو ادراک و معرفت بشر است و یک نقصان و خلل شعوری می باشد. و انسان از طریق شناخت خویشتن بر قلمرو باطل بینی خود وارد شده و آنرا اصلاح و منوّر می کند. درواقع باطل دیدن همان ندیدن است و نفهمیدن. علی می فرماید: ای اهل ایمان هرگاه در کار جهان و جهانیان ناحقی دیدید، توبه کنید که از غفلت شماست.
دائرةالمعارف عرفانی جلد ۴ ص ۸۵

آدم و حوا, آخرالزمان, اشراق, امامت, انسان کامل, امام زمان, ایدز, برزخ, بهشت, تناسخ, جهنم, حافظ, حلاج, حکمت, حکومت اسلامی, خداشناسی, خودکشی, دجال, دکتر علی شریعتی, زرتشت, شفاعت, صادق هدایت, طب اسلامی, ظهور امام زمان, عرفان, عرفان اسلامی, عرفان حلقه, علائم ظهور, عذاب, غیبت, فلسفه, فلسفه نماز, قیامت, کرامت, متافیزیک, معراج, مولانا, مولوی, مهدی موعود, نجات,  ابرانسان، ابن عربی، ادگار آلن پو، اسرار صلوة، اسلام شناسی، اگزیستانسیالیزم، امام شناسی، اوشو، بوبر، پدیده شناسی، تأویل قرآن، تشیع، تئوسوفی، حقیقت محمدی، حکمت الاشراق، خاتمیت، خلق جدید، خودشناسی، رجعت حسینی، روزبهان بقلی، زایش عرفانی، سیر و سلوک عرفانی، شناخت شناسی، شیطان شناسی، علم توحید، عشق عرفانی، عرفان درمانی، علی شناسی، عرفان شیعی، فاطمه شناسی، فلسفه ازدواج و زناشوئی، فلسفه بیماری، فلسفه عشق، فلسفه سینما، فلسفه دین، فلسفه زندگی،  فلسفه طلاق، فلسفه ظهور، فلسفه گناه، فلسفه مرگ، فلسفه ملاصدرا، فمینیزم، کریشنامورتی، لقاءالله، ماورای طبیعت، معرفت نفس، منجی موعود، منجی آخرالزمان، ناجی موعود، ناجی آخرالزمان، نیچه، ولایت وجودی، وحدت وجود، وجه الله،  یاسپرس، هرمنوتیک  هایدگر

خداشناسی, معرفت نفس